Ukraina od lat jest jednym z najważniejszych producentów żywności na świecie.
Zasobne czarnoziemy, rozległe pola i wysoki poziom mechanizacji sprawiły, że kraj ten zyskał miano „spichlerza Europy”.
Jednak w ostatnich latach ukraińskie rolnictwo znalazło się pod presją dwóch potężnych sił: zmian klimatu i wojny.

Obie te kwestie radykalnie zmieniają sposób, w jaki rolnicy sieją, zbierają i planują przyszłość.

Klimat coraz bardziej nieprzewidywalny

Jeszcze kilkanaście lat temu głównym problemem ukraińskich rolników były mroźne zimy i krótkie sezony wegetacyjne.
Dziś największym zagrożeniem jest susza i brak stabilnych opadów.

Według danych Ukraińskiego Hydrometeorologicznego Instytutu, średnia temperatura na południu kraju wzrosła o 1,8°C w ciągu 30 lat, a liczba dni z temperaturą powyżej 30°C wzrosła ponad dwukrotnie.
Jednocześnie coraz częściej występują nagłe ulewy i burze, które powodują erozję gleby i straty w uprawach.

– Widzimy, że klimat Ukrainy przesuwa się w stronę stepową. Zimy są łagodniejsze, ale lata ekstremalnie suche – mówi Mykoła Kucher, ekspert ds. rolnictwa i były członek Komisji Rolnej Rady Najwyższej.
– To zmusza rolników do całkowitej zmiany podejścia.

Susze i ekstremalne zjawiska – nowa normalność

W regionach takich jak Odeski, Chersoński i Mikołajowski, rolnicy coraz częściej mierzą się z suszą, która trwa nawet po kilka miesięcy.
W 2023 roku plony pszenicy ozimej spadły tam o ponad 25%, a w niektórych rejonach aż o połowę.

Jednocześnie na zachodzie kraju – w obwodach lwowskim, tarnopolskim i chmielnickim – coraz częściej występują ulewy i lokalne powodzie.
Rolnicy skarżą się, że nawet jeśli opady są wyższe, to ich rozkład jest nierównomierny i destrukcyjny.

– Zdarza się, że w czerwcu przez dwa tygodnie nie spadnie ani kropla deszczu, a potem w jeden dzień leje tak, że zalewa pola i wypłukuje nawozy – mówi Ołeksandr Protas, rolnik z obwodu czerkaskiego.

Jak ukraińscy rolnicy dostosowują się do zmian?

1. Nowe struktury upraw

Coraz więcej rolników odchodzi od pszenicy na rzecz kukurydzy, słonecznika i soi, które lepiej znoszą suszę.
W południowych regionach rośnie zainteresowanie sorgiem i roślinami pastewnymi odpornymi na brak wody.

2. Odmiany odporniejsze na stres cieplny

Ukraińskie instytuty hodowlane i prywatne firmy nasienne wprowadzają odmiany pszenicy i kukurydzy o krótszym okresie wegetacji i głębszym systemie korzeniowym.
W niektórych regionach testuje się też rośliny hybrydowe, które lepiej znoszą zmienne warunki.

3. Inwestycje w nawadnianie

Choć wojna utrudnia inwestycje, wiele gospodarstw wciąż modernizuje systemy irygacyjne.
W obwodach południowych powstają projekty odtwarzania kanałów melioracyjnych, które zniszczono lub zaniedbano po 2014 roku.
Według Ministerstwa Rolnictwa Ukrainy, do 2030 roku planuje się ponowne uruchomienie 1 mln hektarów systemów nawadniania.

4. Technologie rolnictwa precyzyjnego

Ukraińskie gospodarstwa coraz częściej korzystają z systemów satelitarnych, czujników wilgotności i aplikacji mobilnych, które pomagają optymalizować nawożenie i nawadnianie.
Wiele z nich współpracuje z międzynarodowymi firmami, w tym polskimi i niemieckimi dostawcami rozwiązań rolniczych.

Wojna i rolnictwo – dodatkowe wyzwanie

Zmiany klimatyczne to jedno, ale wojna przyniosła kolejną falę problemów.
Zniszczone pola, zaminowane grunty, przerwane łańcuchy dostaw i blokady portów – wszystko to znacząco utrudnia produkcję i eksport.

Według danych Ministerstwa Polityki Rolnej Ukrainy, w 2023 roku areał zasiewów spadł o ponad 3 mln hektarów w porównaniu z okresem sprzed wojny.
Mimo to ukraińscy rolnicy zebrali ponad 56 mln ton zboża, co pokazuje ich niezwykłą determinację i zdolność adaptacji.

– Ukraińskie rolnictwo pokazało, że potrafi funkcjonować nawet w najtrudniejszych warunkach – mówi Taras Wysocki, wiceminister rolnictwa.
– Teraz musimy myśleć nie tylko o odbudowie, ale też o przystosowaniu do nowego klimatu.

Zmieniający się klimat a gospodarka wodna

Na południu Ukrainy problemem staje się brak wody do nawadniania po zniszczeniu tamy w Nowej Kachowce w 2023 roku.
Miliony hektarów upraw utraciły dostęp do wody z Dniepru, co grozi dezertyfikacją (pustynnieniem) całych regionów.

Eksperci alarmują, że jeśli nie zostaną uruchomione alternatywne systemy retencji i nawodnień, część ziem rolnych może stać się nieużytkami już w ciągu dekady.

Ekonomia i eksport – zmiana kierunku

Z powodu blokad portów czarnomorskich Ukraina zaczęła rozwijać alternatywne szlaki eksportowe – przez Polskę, Rumunię i Słowację.
Jednocześnie coraz większą rolę odgrywa przetwórstwo lokalne – produkcja oleju, pasz, białka roślinnego i biomasy.

Nowe kierunki eksportu i inwestycje w technologie mogą pomóc rolnikom uniezależnić się od pogody i geopolityki.

Przyszłość ukraińskiego rolnictwa – szansa mimo kryzysu

Eksperci są zgodni: przyszłość rolnictwa na Ukrainie zależy od modernizacji, zrównoważonego gospodarowania wodą i rozwoju innowacji.
W planach Ministerstwa Rolnictwa znajduje się:

• odtwarzanie systemów irygacyjnych,

• rozwój rolnictwa precyzyjnego i ekologicznego,

• szkolenia i wsparcie technologiczne dla małych gospodarstw,

• współpraca z UE w zakresie zielonej transformacji rolnictwa.

Choć sytuacja jest trudna, Ukraina wciąż ma ogromny potencjał, by utrzymać pozycję jednego z liderów światowej produkcji żywności.
Wymaga to jednak dostosowania – nie tylko do realiów wojny, ale też do coraz bardziej nieprzewidywalnego klimatu.

 NAJWAŻNIEJSZE

Zmiany klimatyczne i wojna wystawiły ukraińskie rolnictwo na ciężką próbę.
Jednak mimo zniszczeń, susz i trudności w eksporcie, rolnicy z Ukrainy wciąż sieją, zbierają i produkują żywność – często dla całej Europy.

Rok 2026 może być punktem zwrotnym: czasem odbudowy, ale też nowego podejścia do ziemi, wody i technologii.
To właśnie innowacje, współpraca międzynarodowa i odporność rolników zdecydują o tym, czy Ukraina pozostanie „spichlerzem świata” w nowej, cieplejszej epoce.

Artykuł Rolnictwo Ukrainy wobec zmian klimatu i wojny – wyzwania i perspektywy na 2026 rok pochodzi z serwisu PARTS AGRO Blog.

Fortschritt T-088 to solidny rozrzutnik dla średniego gospodarstwa.

Dostępność części jest bardzo dobra. Możliwość przystosowania do różnych prac na przykład poprzez przyśpieszenia rozrzutu oraz regulowanie posuwu.

Porównując ceny części do zachodnich maszyn tego typu nasz fortschritt T-088 to bardzo dobry wybór.

Artykuł Fortschritt T-088 pochodzi z serwisu PARTS AGRO Blog.